Çölyak hastalığı

03 Mayıs 2018 Perşembe

DERSİM DAĞDEVİREN

Çölyak hastalığı gluten isimli proteinin yol açtığı immünolojik (bağışıklık sistemi ile bağlantılı) bir bağırsak hastalığıdır, yani bağırsağın gluten isimli proteine karşı hassasiyetini tarif etmektedir. 

Genetik yatkınlığı olan insanlarda gluten içerikli yiyecekler ince bağırsakta immünolojik reaksiyona yol açmaktadır. Bu da kronik iltihabı ve ince bağırsağın iç yüzünde bulunan ince kılcıkların gerilemesini beraberinde getirmektedir. Buğday, arpa, çavdar gibi tahıllar gluten içerir.     

Genelde çocuk yaşta gluten içerikli yiyeceklerin yenilmesiyle başlayan çölyak hastalığının yetişkinlik döneminde başlaması da mümkündür. Birçok kişide hastalık belirtileri görülmemektedir, yani hastalık sessizce seyretmektedir. Çölyak hastalığı aile içindeki genetik yatkınlığın yanı sıra şeker hastalığı ve romatizmal hastalıklar gibi farklı immünolojik hastalıklara bağlı olarak da ortaya çıkabilir.

Karın bölgesinde öne doğru şişkinlik, çocuklarda büyüme / gelişme geriliği, yaşa göre kilo azlığı, iştahsızlık, dışkıda anormalik, ishal, karın ağrısı, gaz şikayetleri, kusma, halsizlik, ağız içinde oluşan aftlar, sinirlilik, kas zayıflığı, ciltte kaşıntılı döküntüler ile eklem ve kemik ağrıları çölyak hastalığının başlıca belirtileridir. 

Çölyak hastalığının insan sağlığı üzerinde önem taşıyan birçok değişimlere neden olmasından dolayı doğru teşhisi oldukça önemlidir. Kan tahlili ve sonrasında ince bağırsak biyopsisi ile kesin tanı konulmaktadır. Çölyak hastalığının alerji testleri veya bitkisel yöntemler (yani homeopati) ile tespit edilmesi mümkün değildir.  

Çölyak hastalığının başlıca tedavisi glutensiz sıkı bir diyettir. Sıkı bir şekilde diyet uygulanırsa düzleşen ince bağırsak yüzeyi tekrar normal şekline ve işlevine kavuşur, hastanın şikayetleri de belirgin şekilde azalır. Çok az bir miktarda da olsa gluten bağırsaklardaki tahribatın tekrarlanmasına neden olur. Diyetin uygulanmasında yapılan ihlal ya da ihmallere rağmen hasta tarafından hissedilebilir şikayetlerin oluşmaması, asla, glutensiz diyetten vazgeçilmesi anlamına gelmez. Ki diyetin bozulması ya da terk edilmesi tedavisi çok daha zor olan ağır hastalıklara neden olabilir. Avrupa’da glutensiz yiyeceklerin üzerinde genelde gluten-free yazılıdır. 



342
YENİ ÖZGÜR POLİTİKA

Yazarın Tüm Yazıları: